Αρχείο

Προφίλ

Ιστορικό

Συνδέσεις

Συχνές Ερωτήσεις

Νέα - Εκδηλώσεις

Προσφορές

Νεοελληνικά Κείμενα - Δοκίμιο

 

προώθηση στο τέλος

ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΜΑΞΙΜΟΣ
Η Αυγή του Ελληνικού Καπιταλισμού

Τουρκοκρατία 1685-1789

Εισαγωγή - Επιμέλεια: Λουκάς Αξελός 

Δ΄ Έκδοση                                                    
Έτος Α΄ Έκδοσης: 1973                  
Σελ. 256, €15,00, ΣΕ ΠΡΟΣΦΟΡΑ   
ISBN 978-960-303-068-3

   «Λίγοι είναι σήμερα εκείνοι που μπορούν ν’ αρνηθούν ότι μια ιστορία του ελληνικού εμπορίου π.χ. θα μας έλυνε πολλά προβλήματα, που η σύγχρονη έρευνα τάφισε άλυτα ως τα τώρα… Αν αυτές οι εργασίες είχανε γίνει, το νεοελληνικό σχήμα θα εύρισκε μέσα μας μια πληρότητα, ενώ τώρα διαφεύγει από τους περισσότερούς μας το ουσιαστικό γεγονός, ότι πριν ακόμα υψωθή η σημαία της ανεξαρτησίας, το ελληνικό στοιχείο είχε κατακτήσει την υπεροχή στο εμπόριο και τις μεταφορές, σαν στοιχείο με ιδιαίτερο χαρακτήρα, με ιδιαίτερη οντότητα και κατείχε θέσεις δεσπόζουσες από τη μιαν άκρη της Μεσογείου ως την έτερη, από τα βόρεια της Βαλκανικής, ως τα νότια νησιωτικά συμπλέγματα. Την καταπληκτική αυτή προεπαναστατική ακμή, την παρασκεύασε ο δέκατος όγδοος αιώνας και σ’ αυτόν αφιερώνεται η παρούσα εργασία».
   Με αυτά τα λόγια, τον Ιούνιο του 1944, έδωσε στο φως της δημοσιότητας την Αυγή του ελληνικού καπιταλισμού ο Σεραφείμ Μάξιμος. Ένα βιβλίο βασισμένο στην πολύχρονη, συστηματική και συγκριτική έρευνα των Γαλλικών Εθνικών στοιχείων, εμπορικής αλληλογραφίας και επίσημων προξενικών εγγράφων, που παρουσιάζει για πρώτη φορά στον Έλληνα αναγνώστη πτυχές της άγνωστης, μέχρι τότε, οικονομικής μας ιστορίας.
   Αυστηρά οροθετημένος απέναντι στις κυρίαρχες εμπειρικές αναλύσεις, ο Μάξιμος στέκεται με προσήλωση στα δεδομένα. Η διείσδυσή του στις βαθύτερες λειτουργίες του ιστορικού χώρου της ανατολικής λεκάνης της Μεσογείου, τον οδήγησε στο να κατανοήσει ορθά τις ιδιορρυθμίες πάνω στις οποίες αναπτύχθηκε η νεοελληνική εθνότητα. Η με ουσιαστικούς όρους τεκμηρίωση της άποψής του αποτελεί, ίσως, το κατ’ εξοχήν ιδιαίτερο σημείο συμβολής του, σημείο που τον διαφορίζει όχι μόνο από το σύνολο των αναλυτών της εποχής του, αλλά και των κυρίαρχων στη συνέχεια απόψεων που συμπυκνώσανε την όλη τους προβληματική περί ελληνικού κοινωνικού σχηματισμού στις διάφορες ιδεοκρατούμενες και περιορισμένης επιστημονικής επάρκειας εκδοχές της εξάρτησης, «νόθας αστικο-ποίησης» και υπανάπτυξης.
   Ο Μάξιμος είναι ουσιαστικά ο πρώτος Έλληνας μαρξιστής που μας αποκάλυψε αρκετές πτυχές γύρω από τα προβλήματα γένεσης και διαμόρφωσης του ελληνικού αστισμού. Είναι αυτός που μ’ έναν δημιουργικό τρόπο άνοιξε τον δρόμο για την διαμόρφωση μιας σύγχρονης σχολής οικονομικής ιστορίας, συνεισφέρο-ντας κατά το μέτρο των δυνατοτήτων του και των ορίων που έθετε η εποχή του, στο να υπάρξουν οι πρώτες αντιδράσεις στην ιδεολογική χρήση της ιστορίας.
 
Για τον συγγραφέα

   Ο Σεραφείμ Μάξιμος γεννήθηκε το 1899 στο Γάνος της Ανατολικής Θράκης. Τέλειωσε στην Μεγάλη του Γένους Σχολή και γνώριζε και μιλούσε καλά τέσσερεις ξένες γλώσσες. Το 1922 κατεβαίνει στην Ελλάδα. Συμμετέχει ενεργά στους κοινωνικούς και πολιτικούς αγώνες. Η εξέλιξή του ήταν ραγδαία. Αναδεικνύεται σε κορυφαίο στέλεχος του νεαρού τότε ΚΚΕ και ορίζεται εκπρόσωπος της κοινοβου-λευτικής του ομάδας. Γρήγορα όμως διαφωνεί με τις ακολουθούμενες πρακτικές, με αποτέλεσμα να διαγραφεί το 1928. Πρωτοστατεί στην δημιουργία της Αριστερής Αντιπολίτευσης, εκδίδοντας τον «Σπάρτακο», ένα από τα σημαντικότερα αριστερά έντυπα που κυκλοφόρησαν ποτέ στην Ελλάδα. Το 1933 έρχεται σε σύγκρουση με τους αντιπολιτευόμενους το ΚΚΕ συντρόφους του, ακολουθώντας έκτοτε μια ξεχωριστή, μοναχική, εν πολλοίς, πορεία σύγκλισης ή κριτικής υποστήριξης του ΚΚΕ. Στην διάρκεια της Κατοχής συμμετείχε ενεργά στην Εθνική Αντίσταση. Στα χρόνια του Εμφυλίου, παρ’ όλες τις αντιρρήσεις του συστρατεύεται με το ΚΚΕ και εργάζεται ως δημοσιογράφος στην «Ελεύθερη Ελλάδα». Ανταποκριτής της στο Παρίσι το 1947, αναγκάζεται να παραμείνει στο εξωτερικό, ύστερα από το κλείσιμό της και την αφαίρεση της δημοσιογραφικής του ιδιότητας. Αν και φανερά καταβεβλημένος από την πολύχρονη εξορία και το πολιτικό αδιέξοδο που του δημιουργούσε η απαξιωτική απέναντί του στάση του ΚΚΕ, εξακολουθεί να γράφει μελέτες και να αρθρογραφεί στην «Νέα Οικονομία», το «Αρχείον Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών», την «Νέα Οικονομία», τον «Οικονομικό Ταχυδρόμο», την «Επιθεώρηση Τέχνης», την «Μακεδονία» και την «Αυγή». Πεθαίνει στις 18 Ιανου-αρίου 1962 στην Βιέννη, βαθιά πικραμένος, αλλά και αμετανόητα πιστός στις ιδέες και τα ιδανικά του. Κυριότερες εργασίες του είναι οι Κοινοβούλιο ή Δικτατορία;, Το ελληνικό εμπορικό ναυτικό κατά τον XVIII αιώνα, Η αυγή του ελληνικού καπιταλισμού, Θεωρητική Οικονομική και Οικονομική ακρισία, Πού βαδίζουμε;, Griechenland und die USA, Κάρολος Μαρξ: θεμελιωτής του επιστημονικού σοσιαλισμού.
 
Σημείωμα του Εκδότη στην Τέταρτη Έκδοση

   Η Τρίτη (πρώτη Μεταπολεμικά), έκδοση της Αυγής του ελληνικού καπιταλισμού, πραγματοποιήθηκε ως γνωστόν στα δύσκολα χρόνια της δικτατορίας. Ήταν το πρώτο βιβλίο του Σεραφείμ Μάξιμου που εξέδιδαν οι εκδόσεις μας, σε μια προσπάθεια αποκατάστασης του έργου ενός σημαντικού δημιουργού.
   Στα αμέσως επόμενα χρόνια ακολούθησαν τα Κοινοβούλιο ή Δικτατορία;, Το ελληνικό εμπορικό ναυτικό κατά τον XVIII αιώνα και το Πού βαδίζουμε;.
   Οικονομικοί, κυρίως, αλλά και άλλοι λόγοι, ανέκοψαν την πορεία του εγχειρή-ματος, όχι όμως και την βούλησή μας να συνεχίσουμε και να ολοκληρώσουμε την προσπάθεια κάτω από καλύτερες συνθήκες.
   Στα χρόνια που πέρασαν, τόσο το γεγονός της εξάντλησης του βιβλίου, όσο και η συστηματική προσέγγιση του συνολικού έργου του Μάξιμου, κυρίως μέσα από την μελέτη των Αρχείων του, που ευγενικά μας είχε παραχωρήσει η υποδειγματική θεματοφύλακας της μνήμης του Πηνελόπη Μαξίμου, αναθέρμαναν την απόφασή μας για μια καινούργια απόπειρα επανέκδοσης των έργων του. Ως βασική προϋπόθεση του καινούργιου σχεδιασμού, τέθηκε το ζήτημα της επαναστοιχειο-θέτησης, αλλά και της εκ νέου συστηματικότερης θεώρησης και αξιολόγησής τους.
   Καρπός της όλης αυτής πορείας και λογικής είναι και η παρούσα έκδοση, που αποτελεί το πρώτο βιβλίο της νέας προσπάθειας.
   Αν στην έκδοση του 1973 ο «Στοχαστής» δίκην ευχής διατύπωνε την άποψη ότι τα έργα του Μάξιμου «αξίζει, έστω και αργά, να σταθούν δίπλα στα έργα του Ρήγα, του Γληνού, του Σβώλου και του Κορδάτου», αυτό σήμερα το διατυπώνει πιο εμφαντικά, στον βαθμό που η συστηματική μελέτη τους, εδραίωσε την πεποίθησή του ότι η συμβολή του Μάξιμου στην συγκρότηση μιας επιστημονικής θεώρησης της οικονομικής μας ιστορίας αποτέλεσε όχι απλώς έναν σταθμό στα νεοελληνικά πνευματικά δρώμενα, αλλά και ένα όριο που και σήμερα ακόμα, ίσως, δεν έχει ουσιαστικά ξεπεραστεί.
 
                                                                                             ΣΤΟΧΑΣΤΗΣ

επιστροφή στην αρχή
σειράπροηγούμενοεπόμενο


Οι πιο πρόσφατοι τίτλοι της σειράς


Πατήστε για μεγέθυνση

Χρήστος Γραμματίκας
Άσπρα μούρα, μαύρα μούρα


Πατήστε για μεγέθυνση

Scripta Manent
Εγχειρίδιον Πολιτικής Παιδείας


Πατήστε για μεγέθυνση

Δημήτρης Γληνός
Τι είναι και τι θέλει το ΕΑΜ;
Άρης Βελουχιώτης
Ο λόγος στη Λαμία

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
Α έως Κ έως ΠΡ έως Ω